Ana Sayfa Köpek Köpek Türleri Chihuahua

Chihuahua

49
0
köprüde uzanan Chihuahua

Chihuahua, aslında hepimizin hayatında en az bir defa gördüğü fakat pek de yakından tanımadığı bir tür. Irk ortalamalarına bakıldığında dünyanın en küçük ırkı olan Chihuahua, adını Meksika’nın aynı isimli eyaletinden alan bu minik dostumuz boyutları ve karakteri sayesinde günümüzde dünya çapında bir üne sahip. Onları aktrislerin, şarkıcıların yanlarından hatırlayabiliyoruz; fakat daha yakından tanımak isterseniz Chihuahua hakkında bilmeniz gereken her şey aşağıda sizleri bekliyor.

Not: Takdir edersiniz ki Chihuahua yazılışı fazlasıyla zor bir isim; bu yüzden affınıza sığınarak yazının devamında dostumuzun ismini anarken bazen Şivava ifadesini kullanabiliriz.

Fiziksel Özellikleri

bahçede oyun oynayan şivava cinsi köpekler

Genel Özellikler

Giriş kısmında da bahsettiğimiz üzere Chihuahuaların en dikkat çekici özelliği boyutları; çünkü kendileri dünyanın en küçük köpek türü ünvanını taşıyor. Daima tetikte ve kompakt bir görünüşe sahip Şivavaların dişisi de erkeği de 12-20 cm. ve 3 kg. ölçülerini geçmiyor. Vücut uzunlukları yüksekliklerinden ufak bir farkla daha uzun. 

- Sponsorlu -

Fiziksel Karakteristikler

Chihuahuaların kafa yapısı tarif edilirken genelde kullanılan ifade kafasının bir elmanın şeklini andırdığı. Gözleri büyük, yuvarlak fakat dışarı çıkık değil ve iki göz arasında belli bir mesafe var. Standartlara göre istenen göz rengi ise mümkün olduğunca koyu olmalı. Kulakları kafasında göre fazlasıyla büyük ve sürekli dik konumda. Kulak tipi ise yarasa kulak diye anılan tipte. Burun rengi açık renkli Şivavalarda kürkteki hakim renk ile uyumludur, diğer renklerde ise siyah renktedir. Görece uzun bir kuyruğa sahip olan Şivavanın kuyruğunun başlangıç noktası yukarıda, kuyruk kökü kalındır ve uca yaklaştıkça incelen bir yapıya sahiptir. 

Kürk Özellikleri

Şivavaların deri yapısı pürüzsüz ve elastiktir. Kürklerinde ise iki farklı tip görülmektedir. Pürüzsüz/düz yapılı kürk tipinde tüyler kısadır ve tüm vücutta tüyler birbirine çok yakın bir yapıdadır. Bu kürk tipinde zaman zaman alt katman görülebilir ve bu durumlarda tüy uzunluğu daha fazla olur. Bu kürk tipinde tüyler parlaktır ve dokusu yumuşaktır. Ayrıca bu kürk tipinde kuyruktaki ve boyundaki tüyler daha uzun ve yoğun, yüzdeki ve kulaktaki tüyler daha kısa olabilir. İkinci kürk tipi ise uzun tüylü kürk tipidir. Bu tipte de kürk yine ipeksi bir görünüş ve yapıya sahip olmalıdır. Tüyler düz ya da dalgalı uzayabilir. Kürkte alt katman görülebilir fakat çok kalın olmamalıdır. Kulaklar püsküllü gibidir; ayrıca kuyruğun tamamı da uzun tüylerle kaplıdır ve bakıldığında adeta bir kuş tüyünün yapısını andırır. Bacakların alt kısmında ve ayaklarda da tüylenmeler daha yoğundur. Renk konusunda Şivava belki de en çok çeşitliliğin görüldüğü türlerden biridir; bir köpekte görülebilecek her tür renk Şivavalarda görülebilir.

Sağlık

Chihuahualarda yaygın olarak görülebilecek hastalıklar aşağıdaki gibidir ve bu hastalıklara karşın daima gözlenmeli ve gerektiğinde vakit kaybetmeden veterinerle iletişim kurulmalıdır.

  • Kuru göz hastalığı
  • Hipoglisemi
  • Pulmoner stenoz
  • Patella luksasyonu
  • Hidrosefali

Şivavaların ortalama ömürleri 14-18 yıl arasıdır.

Hatırlatma: Sağlık bölümünde bahsettiğimiz hastalıkları okurken lütfen gözünüz korkmasın. Bunların kimileri nadir görülen, kimileri de basit tedavileri olan hastalıklardır. İşini profesyonelce, kurallara ve hayvanların doğasına uygun yapan üreticilerden ve en az üç nesil öncesine kadar sağlık durumunu ve soyunu takip edebildiğiniz üreticilerden yavru edindiğiniz takdirde çok büyük ihtimalle bu hastalıkların hiçbiriyle karşılaşmayacaksınız.

kahverengi şivava

Karakter ve Genel Huyları

Chihuahualarda her ne kadar çok farklı karakterlerle karşılaşılabilse de, türün ortalama bir üyesinin karakterini genel hatlarıyla bir Sibirya kurdunun ya da bir Shar Pei’nin karakterine benzetebiliriz. Havanın soğuk olmadığı anlarda etrafı çevrili bir bahçede koşturmak Şivava’nın sevdiği aktiviteler arasındadır. Bir Şivava çamurun içine dalıp oyun da oynayabilir, bir sincabın peşinden de koşturabilir, tabii yetişip yetişememesi umurunda olmadan. Bir sevgi gösterisi olarak sizin yüzünüzü yalayabilir, fakat aynı zamanda boyutlarına aldırış etmeden bahçesine giren bir davetsiz misafiri kovalamaktan çekinmez. Şu bir gerçek ki; bir Şivava bir Malta Teriyeri kadar ideal bir arkadaş değildir. 

Evet; Şivava minyatür bir ırk, ama bir oyuncak değil. Kendisi modayla ve magazinle çok yakın olsa da bu ona bir aksesuar muamelesi yapılabileceği anlamına gelmez. Şivava çantada taşınabilecek bir süs eşyası değil, gerçek bir köpektir ve eğer onun bir köpek olduğunu kabullenip ihtiyaçlarını karşılayamayacaksanız Şivava sizin için uygun seçim olmayacaktır.

Tüm köpek türleri arasında Şivava kadar duygularını ifade eden ve sahibine kendini adamış çok az köpek vardır. Çoğu zaman bir Şivava’nın aklından tek bir şey geçer; en sevdiği insanın yanında olmak. Tabii bu sevgi zaman zaman yapışkanlık derecesinde fazla olabilir. Şivavalar çoğunlukla bir insanı sahip olarak seçer ve ona bağlanırlar; diğer insanlara karşı da çekingen bir tavır alırlar. İki insanın yaşadığı bir evde bile favorileri bir kişidir. Şivavaların aşırı uçlarda yaşadıkları bu duygular kontrol altına alınmazsa davranış problemleri ortaya çıkabilir; bu yüzden eğitime ve sosyalleştirmeye ayrı bir önem verilmelidir. 

Şivavaların küçük çocuklarla ve yabancı köpeklerle arası da pek iyi sayılmaz. Eğer erken yaştan itibaren birlikte büyütülmedilerse iki grupla da problem yaşaması muhtemeldir. Köpek harici ev hayvanlarıyla ise iyi anlaşırlar. 

Tarihçesi

Dünyanın çeşitli bölgelerindeki kayıp uygarlıklardan kalan eserlerin üzerinde Şivava benzeri köpeklerin tasvirlerine rastlanmaktadır. Ticaret; antik kültürlerde sanılandan daha yaygın yapılırdı ve bu yüzden birbirinden çok uzak olan yerlerde bile benzer tipte köpeklere rastlanması bir sürpriz değil. Şivava tipi köpeklerin Meksika’ya nasıl ulaştığı ise bugün hala tarih öncesi bir sır olarak kabul edilmektedir. Bilinen bir gerçek var ki bin yıl önce Meksika’da hüküm süren bir uygarlık olan Toltekler’in yetiştirmeyi tercih ettiği köpek türü Şivava’nın biraz daha ağır ve büyük bir versiyonu olan Techichi idi. 

Aztekler 12. yüzyılda Toltekler’i fethetti. Tarihçiler Techichi ırkı köpeklerin daha küçük, daha hafif bir köpeğe dönüşmesinde payeyi Azteklere verirler. 1500’lü yıllarda İspanyol istilacılar Aztekleri devirdiğinde Techichi Aztek kültürüyle o kadar bütünleşmişti ki, Techichi’nin Aztek hükümdarlarından olan Montezuma’nın efsanefi hazinesinden bir parça olduğu düşünülüyordu.Sonraları bu küçük ama cesur köpekler uzak köylerde yaşamaya devam ettiler. 1800’lü yıllarda Amerika halkları bu türe ilgi göstermeye başladığında Meksika’nın Chihuahua eyaletinde birçok farklı tipte köpekleri keşfettiler. Şivavaların batı dünyasına açılışı ise 1900’lü yılların hemen başlarında olmuştur. Tür 1904 yılında AKC (American Kennel Club) tarafından tanımış, 1923 yılında da türün korunması ve tanıtılması amacıyla da Chihuahua Club of America (CCA) kurulmuştur. 

Bakım

Beslenme

yemek yiyen minik köpek

Chihuahuanızı onun yaşına uygun, tüm besleyici öğeleri içeren mamalarla beslemelisiniz. Yemek artıkları sindirim sistemini bozabilir, bu yüzden vermeniz gerekiyorsa da çok dikkat edin. Özellikle de pişmiş kemiklerden ve yüksek yağ içeren gıdalardan kesinlikle kaçının. Köpekler için üretilen küçük bisküvi parçaları veya kuru mama tanecikleri eğitim sırasında ödül maması olarak kullanılabilir. Fakat ödül maması konusunda aşırıya kaçmak obeziteye neden olabilir.

Temizlik

Şivavalarda iki tip kürk olduğundan bahsetmiştik. Kısa tüylülerde sık tarama gerekmez, aklınıza geldikçe tarayabilirsiniz. Uzun tüylülerde ise topaklarnmaların ve kir tutmanın önüne geçilmesi için haftada en az bir defa tarama gerekir. İhtiyaca göre banyo yaptırabilirsiniz. Enfeksiyonla sonuçlanabileceğinden kulaklar kulak kirine karşı daima gözlenmelidir. Eğer doğal yollarla aşınmadıysa tırnaklar düzenli olarak kesilmelidir. Unutmayın ki uzun tırnaklar yürüme ve koşma sırasında köpeğinize acı verebilir. Dişler düzenli fırçalanmalıdır. 

Egzersiz

Şivava çok enerjik bir köpektir fakat enerjisinin çoğunu evin içinde koşturup zıplarken ya da insanlarını takip ederken kendi kendine atabilir. Bu yüzden günde bir defa orta mesafeli bir yürüyüş Şivava için yeterli olacaktır. Diğer minyatür köpeklerde olduğu gibi şivavaların egzersizlerinde de dikkat edilmesi gereken bir nokta var; köpeğinizin aşırı efor sarfedip sarfetmediğini kontrol edin. Sizin için kısa olan mesafeler onun için uzayabilir ve eğer soluk soluğa kaldığını ya da size yetişmekte çok zorlandığını görürseniz onu kucağınıza alın ve taşıyın.

Eğitim

Chihuahua; Minyatür Pinscher ve diğer minyatür türler gibi küçük köpek sendromuna yatkın bir türdür.  Küçük köpek sendromu; köpeğin sahibi aslında büyük bir köpeğin eğitimi sırasında disiplinli ve istikrarlı davranacakken karşısında minyatür bir köpek olduğunda daha farklı davranmasıdır. Büyük bir köpek yaptığında olumsuz algılanacak hareketleri küçük köpek yaptığında daha şirin görünebilir, ya da minyatür bir köpek büyük köpekler kadar tehlikeli görünmeyebilir. Bazen de sahipleri köpeklerinin hislerini incitmemek için onları disipline etmekten kaçınır. Bu davranış köpeği etrafının ve dünyanın kendi kontrolünde olduğuna inandırır ve davranışlarının uygunsuz olduğunu algılayamaz. Bu durum Malta Teriyeri’nin cesareti ve özgüveniyle birleştiğinde ortaya bir felaket çıkar. Tabii ki bu sendrom çözümsüz bir durum değildir. Uygun, disiplinli eğitim ve erken sosyalleştirmeyle aşılamayacak bir problem yoktur. Malta Teriyeri zeki, atletik ve insan ilişkileri kuvvetli bir köpektir. Pozitif eğitim metotları uygulandığında iyi cevap verecektir.

- Sponsorlu -